Οι νορβηγικές ιχθυοκαλλιέργειες «στραγγαλίζουν» τα φιόρδ

 Ανησυχία προκαλεί ο ταχύς ρυθμός εξάντλησης του οξυγόνου στο θαλάσσιο οικοσύστημα

Σύμφωνα με μια έκθεση, οι νορβηγικές ιχθυοκαλλιέργειες ρυπαίνουν τα φιόρδ και άλλα παράκτια ύδατα προκαλώντας ευτροφισμό που ισοδυναμεί με τα ακατέργαστα λύματα δεκάδων εκατομμυρίων ανθρώπων κάθε χρόνο...

Η Νορβηγία είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός σολομού ιχθυοκαλλιέργειας στον κόσμο, και οι θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στις τροφές των ψαριών εκκρίνονται απευθείας στα παράκτια ύδατα.

Ανάλυση του Sunstone Institute διαπίστωσε ότι η νορβηγική υδατοκαλλιέργεια απελευθέρωσε 75.000 τόνους αζώτου, 13.000 τόνους φωσφόρου και 360.000 τόνους οργανικού άνθρακα το 2025.

Τα θρεπτικά συστατικά αυτά ισοδυναμούν με αυτά που περιέχονται στα ανεπεξέργαστα λύματα 17,2 εκατομμυρίων ανθρώπων για το άζωτο, 20 εκατομμυρίων ανθρώπων για τον φώσφορο και 30 εκατομμυρίων ανθρώπων για τον οργανικό άνθρακα, σύμφωνα με την έκθεση, γεγονός που εγείρει φόβους για καταστροφική αύξηση φυκιών.

Πώς τα φιόρδ «πνίγονται»

«Η Νορβηγία είναι μια μικρή χώρα με μόλις 5,5 εκατομμύρια κατοίκους, και η ρύπανση που προκαλεί η υδατοκαλλιέργεια όσον αφορά αυτές τις τρεις θρεπτικές ουσίες είναι τρεις έως πέντε φορές μεγαλύτερη από τον πληθυσμό», δήλωσε η Αλεξάνδρα Πίρες Ντούρο, επιστήμονας δεδομένων στη Sunstone και συντάκτρια της έκθεσης. «Τα περιττώματα, η αδιάθετη τροφή, τα ούρα – όλα καταλήγουν στο νερό».

Τα ψάρια στα ιχθυοτροφεία τρέφονται με σφαιρίδια τροφής πλούσια σε θρεπτικά συστατικά σε κλουβιά ανοιχτού τύπου, καθώς εκτρέφονται για ανθρώπινη κατανάλωση. Οι αναλυτές υπολόγισαν τη μάζα των θρεπτικών συστατικών που παρέμειναν στο νερό χρησιμοποιώντας δεδομένα από την εθνική διεύθυνση αλιείας και το κτηνιατρικό ινστιτούτο.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η κατανάλωση τροφών είχε αυξηθεί κατά 14,6% σε διάστημα έξι ετών, παράλληλα με την επέκταση του κλάδου, προκαλώντας το 2025 ρύπανση από θρεπτικά συστατικά που ισοδυναμούσε με τα επίπεδα που αναμένονται στα ακατέργαστα λύματα μιας χώρας περίπου του μεγέθους της Αυστραλίας. Σε ξεχωριστή ανάλυση, οι συντάκτες της έκθεσης διαπίστωσαν ότι οι εποχιακές διακυμάνσεις επιδείνωναν το πρόβλημα, καθώς το φορτίο θρεπτικών συστατικών ήταν υψηλότερο τους καλοκαιρινούς μήνες, όταν τα οικοσυστήματα έχουν τη μικρότερη ικανότητα να το απορροφήσουν.

Η λάσπη που προέρχεται από τα θρεπτικά συστατικά μπορεί να γονιμοποιήσει το φυτοπλαγκτόν και να οδηγήσει σε καταστροφική αύξηση φυκιών που εξαντλούν τα επίπεδα οξυγόνου. Τα φιόρδ είναι ιδιαίτερα ευάλωτα σε τέτοιες επιπτώσεις, επειδή είναι ημι-κλειστά υδάτινα συστήματα, επιτρέποντας μεγαλύτερη συσσώρευση θρεπτικών ουσιών. Τα επίπεδα οξυγόνου τους ήδη μειώνονται λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Στο Sognefjord, το μακρύτερο φιόρδ της χώρας, η αυξημένη εισροή θρεπτικών ουσιών – όχι μόνο από ιχθυοκαλλιέργειες – θεωρήθηκε υπεύθυνη για περίπου τα δύο τρίτα της εξάντλησης του οξυγόνου, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε πέρυσι, ενώ το θερμότερο νερό θεωρήθηκε υπεύθυνο για το υπόλοιπο ένα τρίτο.

Τα επίπεδα οξυγόνου στα βαθιά νερά έχουν επίσης μειωθεί στο δεύτερο μακρύτερο φιόρδ της Νορβηγίας, το Hardangerfjord, σύμφωνα με τον κυβερνήτη της περιφέρειας Vestland.

Μειωμένα τα επίπεδα οξυγόνου

Τον Μάρτιο, οι αρχές απέρριψαν εννέα αιτήσεις για ιχθυοκαλλιέργειες στα φιόρδ, λόγω των αυξημένων εκπομπών που θα προκαλούσαν. Ο Τομ Πέντερσεν, περιβαλλοντικός σύμβουλος της περιοχής που συμμετείχε ως εμπειρογνώμονας στην αξιολόγηση της έκθεσης της Sunstone, δήλωσε ότι τα στοιχεία της ανάλυσης δεν προκαλούν έκπληξη και μάλιστα ήταν «σχετικά συντηρητικά».

«Η κύρια ανησυχία που είχαμε τα τελευταία χρόνια είναι ότι όλα αυτά τα φύκια, το πλαγκτόν και ό,τι άλλο πεθαίνει, βυθίζεται στον πυθμένα και αποσυντίθεται – και αυτή η διαδικασία καταναλώνει οξυγόνο», είπε. «Το τελικό αποτέλεσμα είναι ότι το επίπεδο οξυγόνου στα φιόρδ μειώνεται και έχει ήδη μειωθεί».

Ο Κρίστερ Χόαας, επικεφαλής δημοσίων σχέσεων της Νορβηγικής Ομοσπονδίας Θαλασσινών, της κύριας ένωσης του κλάδου, δήλωσε ότι ο όγκος των εκπομπών αντανακλά την ποσότητα τροφίμων που παράγεται στη Νορβηγία και τον βαθμό αυτάρκειας που θα είχε η χώρα σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

Είπε ότι ο κλάδος εργάζεται συνεχώς για να μειώσει όσο το δυνατόν περισσότερο το περιβαλλοντικό του αποτύπωμα.

«Είναι σημαντικό να γίνεται διάκριση μεταξύ των τρεχουσών δραστηριοτήτων και των ερωτημάτων σχετικά με τη μελλοντική ανάπτυξη», πρόσθεσε.

«Το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Έρευνας επισημαίνει σαφώς ότι μια σημαντική αύξηση της παραγωγής σε ορισμένα συστήματα φιόρδ θα μπορούσε να αυξήσει τον κίνδυνο ευτροφισμού σε τοπικό επίπεδο, αλλά ότι η τρέχουσα παραγωγή βρίσκεται σε πλήρη συμμόρφωση με τη φυσική φέρουσα ικανότητα. Αυτό αποτελεί τη βάση για μια αυστηρή, εξειδικευμένη ανά περιοχή διαχείριση, αλλά δεν αποδεικνύει ότι οι τρέχουσες δραστηριότητες καταστρέφουν τα φιόρδ».

Με πληροφορίες από Guardian

https://www.lifo.gr/