Παπα-Ηλίας Υφαντής : νοημοσύνη προσευχής…

Τη Δευτέρα του Πάσχα μας επισκέφτηκε   ο Δημήτρης. Και, αφού είπαμε πολλά και διάφορα, μας αιφνιδίασε με  μια απρόσμενη έκπληξη.....

Μας διάβασε τρία πολύ ενδιαφέροντα ποιήματά του. Και το πιο εκπληκτικό ήταν, όταν έπειτα απ’ το κινητό του τηλέφωνο ακούσαμε μελοποιημένα, τα δύο εξ αυτών.

Τα απέδιδαν ωραιότατα, το πρώτο μια γυναικεία και το δεύτερο μια ανδρική φωνή. Κι όταν τον ρωτήσαμε πώς έγινε αυτό, μας αποκρίθηκε πως ήταν αποτέλεσμα της τεχνητής νοημοσύνης. Που χρησιμοποίησε ο γιός του Κωνσταντίνος, καθηγητής της πληροφορικής, στη Μέση Εκπαίδευση.

Πραγματικά αξιοθαύμαστο! Είπαμε όλοι μας. Και ο υποφαινόμενος εκδήλωσα την επιθυμία να μελοποιήσω κάποια δικά μου στιχουργήματα. Αλλά με «μάλωσαν» κάποιοι, επικαλούμενοι την ιερατική μου ιδιότητα: «Αν κάνεις κάτι τέτοιο θα είναι προδοσία»! Και μου ανέφεραν διάφορα παραδείγματα:

Και πρώτα-πρώτα του Χριστού, που πάντοτε έκανε αξιοθαύμαστα πράγματά. Μέχρι που και νεκρούς να ανασταίνει. Ο οποίος είπε στους μαθητές του: «Μη θαυμάζετε με οσα κάνω εγώ! Αν εχετε πίστη, όση το σποράκι του σιναπιού, μπορείτε να κάμετε ακόμη θαυμαστότερα: Να πείτε σ’ ένα βουνό: Σήκω από δω και πήγαινε εκεί. Και να πάει»!

Αλλά και οι μεγάλοι άγιοι όλων των εποχών ,όπως και του καιρού μας έκαναν πράγματα αξιοθαύμαστα: Λέγεται πως επισκέφθηκαν τον άγιο Πορφύριο (ή τον Παΐσιο;) κάποιοι διαστημικοί επιστήμονες. Και καυχιόντουσαν ότι έφτασαν μέχρι το φεγγάρι. Κι εκείνος τους ρώτησε, πόσα ξόδεψαν. Κι αυτοί του ανέφεραν κάποιο αστρονομικό ποσό. Για να τους αποκριθεί: «Εγώ χωρίς να ξοδέψω ούτε δραχμή, μπορώ να φτάσω μέχρι το Θεό»!

Κι ενώ οι άλλοι διηγούνταν πολλά και διάφορα θαυμαστά παριστατικά, εγώ θυμήθηκα ένα προσωπικό, που αποδεικνύει-όπως πιστεύω- ότι αυτά, που μπορεί να κάμει η προσευχητική νοημοσύνη, δεν μπορεί να τα κάμει η τεχνητή νοημοσύνη.

Στη έκτη του Δημοτικού είχαμε έναν αυστηρό δάσκαλο. Και, προκειμένου να ανταποκριθούμε στις απαιτήσεις του, αποστηθίζαμε το μάθημα. Πράγμα που μας βοήθησε στη διάρκεια της Μέσης Εκπαίδευσης. Όπου είχαμε να αποστηθίσουμε, στην περίοδο των εξαμηνιαίων εξετάσεων, περίπου πενήντα σελίδες.

Αυτό όμως ήταν αδύνατο να συμβεί και στο Πανεπιστήμιο. Όπου ήταν αδύνατο κάποιος να αποστηθίσει πεντακόσιες και χίλιες και χίλιες πεντακόσιες σελίδες. Και όπου η μελέτη απαιτούσε κριρική σκέψη.

Και ήταν πραγματικός εφιάλτης στα πτυχιακά για μας τους φοιτητές της Θαολογικής Σχολής το μάθημα του Γεράσιμου Κονιδάρη, Δύο τόμοι, περίπου 1500 σελίδες. Και προπάντων για μένα, που δεν είχα μάθει να μελετώ κριτικά.

Είχα περιέλθει σε αδιέξοδο. Και κατέφυγα στην προσευχή. Και το αξιοσημείωτο είναι ότι δεν αποτάθηκα στο Χστό ή στην Παναγία ή σε κάποιον απ’ τους μεγάλους αγίους, όπως στις δύσκολες  περιστάσεις συνηθίζουμε να κάνουμε.

Αποτάθηκα σε έναν συμφοιτητή μας: Τον Γερμανό Κουρκούτα, απ’ τον Πύργο, που, διάκος, σπούδαζε, με υποτροφία, στη Γερμανία. Όπου και πέθανε από πνευμονικό οίδημα. «Βοήθησέ με, του είπα, να ξεμπερδέψω με τον Κονιδιάρη, γιατί έχω πελαγώσει»!

΄Έφυγα από το σπίτι, όπου έμενα, για το Πανεπστήμιο, για να ιδώ, αν είχε προσδιοριστεί ημερομηνία εξέτασης. Ακριβώς στα σκαλοπάτια του Πανεπισημίου συνάντησα έναν άλλο συμφοιτητή μας, τον Σωτήρη  Ρουμελιώτη, που μετά τη χειροτονία του, πήρε το μοναχικό όνομα Χρυσόστομος.

Με ρώτησε, που οφειλόταν η επίσκεψή μου στο Πανεπιστήμιο. «Έχω μπλέξει, του είπα, με τον Κονιδάρη. Και δεν μπορώ να βρω άκρη!»

-«Αυτό, μου αποκρίθηκε, μη σε απασχολεί καθόλου. Εγώ είμαι βοηθός του. Θα διαβάσεις όλες κι όλες τριάντα σελίδες και θα ξεμπερδέψεις». Όπως και έγινε.

Πού κυρίως έγκειται το θαυμαστό του πράγματος; Έγκειται στο ότι τον συμφοιτητή μου, τον συνάντησα  στα σκαλοπάτια του Πανεπιστημίου, καθώς έφευγε. Αν πήγαινα λίγα δευτερόλεπτα νωρίτερα ή αργότερα, δεν υπήρχε περίπτωση να τον συναντήσω.

Που σημαίνει ότι ο μακαριστός διάκονος Γερμανός Κκουρκούτας, μου όρισε ένα ραντεβού με ακρίβεια δευτρολάπτων! Αιωνία τους η μνήμη και του ενός και του άλλου. Γιατί και ο π. Χρυσόστομος Ρουμελιώτης εκοιμήθη σχετικά νέος.  Επρόκειτο για δύο εξαιρετικούς ανθρώπους. Που σπάνια μπορεί κανείς να συναντήσει.

Η τεχνητή νοημοσύνη είναι κάτι αντίστοιχο με την πυρηνική και άτομική ενέργεια. Οι οποίες, αν χεησιμοποιούνταν μόνο για το καλο των ανθρώπων, θα μπορούσαν να ωφελήσουν τα μέγιστα. Δυστυχώς όμως χρησιμοποιούνται κυρίως για το κακό. Και απειλούν να καταστρέψουν την φύση και τον άνθρωπο.

Και συμβαίνει αυτό, επειδή ακριβώς είναι γέννημα της αλαζονείας. Η οποία αποσκοπεί στο ποιος θα εφεύρει τα καταστρεπτικότερα όπλα, για να εξουδετερώσει τον αντίπαλό του. Και, επειδή τα όπλα αυτά τα διαθέτουν πολλοί, κινδυνεύουμε όλοι από μεγάλη καταστροφή.

Παρόμοια και η τεχνητή νοημοσύνη είναι καρπός της αλαζονείας. Και αποσκοπεί στο πώς θα μπορέσει ο καθένας να ξεπεράσει και παγιδεύσει τον άλλο, ώστε να τον υποτάξει. Και να πού βρισκόμαστε σήμερα με τα ατομικά και πυρηνικά όπλα, αλλά και την τεχνητή νοημοσύνη!

Σε μια κατάσταση ανάλογη εκείνης του Πύργου της Βαβέλ. Οπότε οι άνθρωποι, κατά τραγική ειρωνεία, παρά τη τεχνητή νοημοσύνη, που διαθέτουν, όχι μόνο δεν μπορούν να συνεννοηθούν, αλλά επικίνδυνα παραλογίζονται. Ώστε να βρίσκόμαστε στο χείλος μιας πρωτοφανούς  καταστροφής.

Και αναρωτιέται ο καθένας μας: Δεν ίναι ακατανόητο και άκρως ανόητο να ερωτοτροπούμε, εξαιτίας  της αλαζονείας μας και της ανίατης μωρίας μας, με το θάνατο και την καταστροφή;

Όταν η προσευχητική νοημοσύνη, καρπός  της ταπείνωσης και της συναίσθησης ότι δεν μπορούμε από μόνοι μας ν λύσαουμε τα προβλήματά μας, θα μας οδηγούσει στο ξέφωτο της  ειρήνης και της συνακόλουθης ευτυχίας!

Παπα-Ηλίας Υφαντής