Επιστολή Α. Φίλια στο ΥΠΑΑΤ για τη διάσωση των Νέων Κτηνοτρόφων από τις επιπτώσεις των ζωονόσων

Την παρέμβαση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ζητά με επιστολή του ο Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας, Ανδρέας Φίλιας, προκειμένου να προστατευθούν οι Νέοι Αγρότες – Κτηνοτρόφοι που αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο απένταξης από τα προγράμματα ενίσχυσης λόγω της αναγκαστικής θανάτωσης του ζωικού τους κεφαλαίου.....

Στην επιστολή του προς τον υφυπουργό  Ιωάννη Ανδριανό, ο κ. Φίλιας υπογραμμίζει το αδιέξοδο στο οποίο έχουν περιέλθει κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις της περιοχής την τελευταία διετία, εξαιτίας των υποχρεωτικών μέτρων αντιμετώπισης της ευλογιάς και της πανώλης. Σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο του υπομέτρου 6.1 («Εγκατάσταση Νέων Γεωργών»), οι δικαιούχοι οφείλουν να διατηρούν την ιδιότητα του επαγγελματία αγρότη, γεγονός που προϋποθέτει συγκεκριμένο χρόνο απασχόλησης και άντληση τουλάχιστον του 50% του εισοδήματός τους από την εκμετάλλευση. Ωστόσο, η υποχρεωτική θανάτωση των κοπαδιών τους τούς στερεί αυτή τη δυνατότητα, αφήνοντάς τους  εκτεθειμένους στον κίνδυνο σοβαρών κυρώσεων και απώλειας των μέσων βιοπορισμού τους.

Για την αποτροπή δυσανάλογων συνεπειών, ο Αντιπεριφερειάρχης προτείνει στο Υπουργείο τις εξής πέντε στοχευμένες παρεμβάσεις:

·         Τη θέσπιση ειδικής ρύθμισης ή εξαίρεσης για τους Νέους Αγρότες – Κτηνοτρόφους που έχασαν το ζωικό τους κεφάλαιο.

·         Την αναγνώριση της κατάστασης ως περίπτωσης «ανωτέρας βίας» ή εξαιρετικών περιστάσεων, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα επιβληθούν κυρώσεις.

·         Την παράταση ή αναστολή των υποχρεώσεων του προγράμματος μέχρι την ουσιαστική αποκατάσταση της παραγωγικής ικανότητας των μονάδων.

·         Την ειδική πρόβλεψη για την έκδοση της Βεβαίωσης Επαγγελματία Αγρότη, παρακάμπτοντας τις προϋποθέσεις που δεν μπορούν πλέον να τηρηθούν αποκλειστικά λόγω της νόσου.

·         Τη ρητή διασφάλιση ότι η προσωρινή αδυναμία άσκησης της δραστηριότητας δεν θα οδηγήσει σε απώλεια της ένταξης και των ενισχύσεων.

«Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει ότι οι συνέπειες μιας ζωονόσου δεν θα μετατραπούν σε αιτία οικονομικού αφανισμού για νέους ανθρώπους που επέλεξαν να παραμείνουν στην ύπαιθρο και να δραστηριοποιηθούν επαγγελματικά στον πρωτογενή τομέα», καταλήγει χαρακτηριστικά στην επιστολή του ο κ. Φίλιας, ζητώντας την εξεύρεση άμεσης και δίκαιης λύσης.

 

 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ 

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 

ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Ταχ. Δ/νση: Πανεπιστημίου 171, Πάτρα Τ.Κ. : 26 443 

Τηλ. : 2613608002 

Πληροφορίες : Αντωνοπούλου Αλεξάνδρα email: al.antonopoulou@pde.gov.gr 

ΠΡΟΣ: 

1. Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων 

Γραφείο Υφυπουργού 

κ. Ανδριανού Ιωάννη 

depminister@hq.minagric.gr 

ΚΟΙΝ: 

2. Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων 

Γενική Γραμματέα Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών 

κ. Ζέρβα Αργυρώ 

ggepy@mou.gr

ΘΕΜΑ: Ενέργειες για την επίλυση των προβλημάτων που έχουν προκύψει λόγω των ζωονόσων στο ζωικό κεφάλαιο των ενταγμένων Νέων Αγροτών – Κτηνοτρόφων της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας 

Αξιότιμε κύριε Υφυπουργέ, 

Κατόπιν επανειλημμένων οχλήσεων ενταγμένων Νέων Αγροτών με κατεύθυνση ζωικής παραγωγής στο Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020, κρίνουμε αναγκαίο να θέσουμε υπόψη σας ένα σοβαρό και επείγον ζήτημα που έχει ανακύψει στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας. 

Τα δύο τελευταία έτη και έως σήμερα, σημαντικός αριθμός κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων της περιοχής μας έχει πληγεί από την ευλογιά και την πανώλη, με αποτέλεσμα την υποχρεωτική θανάτωση του ζωικού τους κεφαλαίου, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα μέτρα αντιμετώπισης των νοσημάτων αυτών. Οι συνέπειες για τους Νέους Αγρότες – Κτηνοτρόφους που συμμετέχουν στο υπομέτρο 6.1  «Εγκατάσταση Νέων Γεωργών» του ΠΑΑ 2014-2020 είναι εξαιρετικά σοβαρές, τόσο για το εισόδημά τους όσο και για τη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεών τους. 

Σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 3764/24-9-2021 Υπουργική Απόφαση (Β΄ 4456) «Λεπτομέρειες εφαρμογής του υπομέτρου 6.1 “Εγκατάσταση Νέων Γεωργών” του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) της Ελλάδας 2014-2020 κατά τη μεταβατική περίοδο 2021 και 2022», η οποία διέπει την 3η Πρόσκληση του υπομέτρου, οι δικαιούχοι έχουν την υποχρέωση, σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 3.3, να διατηρούν την ιδιότητα του επαγγελματία αγρότη καθ’ όλη τη διάρκεια υλοποίησης του επιχειρηματικού σχεδίου και για τέσσερα ημερολογιακά έτη μετά το έτος επίτευξης των στόχων του, ως επιπρόσθετη δέσμευση. Η τήρηση της υποχρέωσης αυτής πιστοποιείται με την κατ’ έτος έκδοση Βεβαίωσης Επαγγελματία Αγρότη. 

Η βεβαίωση προϋποθέτει, μεταξύ άλλων, ότι ο ενδιαφερόμενος απασχολείται στην εκμετάλλευσή του τουλάχιστον κατά 30% του συνολικού ετήσιου χρόνου εργασίας του και αντλεί από αυτήν τουλάχιστον το 50% του συνολικού ετήσιου εισοδήματός του, όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παρ. 8 της ανωτέρω απόφασης και στο θεσμικό πλαίσιο του Μητρώου Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ), ενώ ο υπολογισμός του ετήσιου χρόνου απασχόλησης γίνεται σύμφωνα με την Υ.Α. 169653/3-6-2011  (Β΄ 1181), όπως τροποποιήθηκε με την Υ.Α. 1415/80082/12-07-2016 (Β΄ 2386). 

Στην περίπτωση, ωστόσο, των κτηνοτρόφων των οποίων το ζωικό κεφάλαιο θανατώθηκε υποχρεωτικά λόγω ζωονόσου, προκύπτει μια αντικειμενικά εξαιρετική κατάσταση, την οποία το ισχύον πλαίσιο δεν φαίνεται να αντιμετωπίζει επαρκώς. Οι κτηνοτρόφοι αυτοί, χωρίς δική τους υπαιτιότητα, έχουν απολέσει το βασικό παραγωγικό κεφάλαιο της εκμετάλλευσής τους και αδυνατούν να συνεχίσουν την παραγωγική τους δραστηριότητα. Δεν είναι, επιπλέον, σε θέση να αποκαταστήσουν άμεσα το ζωικό τους κεφάλαιο, τόσο λόγω της οικονομικής επιβάρυνσης που έχουν υποστεί όσο και λόγω των περιορισμών και των μέτρων που επιβάλλονται για την αντιμετώπιση των ζωονόσων. 

Έτσι, δεν διαθέτουν πλέον τη βάση της εκμετάλλευσής τους και δεν μπορούν να παράγουν το απαιτούμενο γεωργικό εισόδημα, ενώ ταυτόχρονα, λόγω των δεσμεύσεων που απορρέουν από την ένταξή τους στο πρόγραμμα, αντιμετωπίζουν περιορισμούς ως προς την άσκηση εξωγεωργικής απασχόλησης. Κινδυνεύουν έτσι να απολέσουν το εισόδημά τους και τα μέσα βιοπορισμού τους, ενώ καλούνται να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις του προγράμματος υπό συνθήκες που δεν οφείλονται σε δική τους επιλογή ή αμέλεια, αλλά σε έκτακτα και απρόβλεπτα γεγονότα που συνδέονται με την εμφάνιση και την εξάπλωση των ζωονόσων.

Η εφαρμογή των υποχρεώσεων χωρίς να ληφθεί υπόψη η συγκεκριμένη περίπτωση ενδέχεται να επιφέρει δυσανάλογες συνέπειες, ακόμη και απένταξη ή επιβολή κυρώσεων, παρότι η αδυναμία τήρησής τους οφείλεται σε λόγους ανωτέρας βίας και σε υποχρεωτικά μέτρα που επέβαλαν οι αρμόδιες Κτηνιατρικές Υπηρεσίες. 

Για τους λόγους αυτούς, παρακαλούμε για την άμεση εξέταση του ζητήματος και για τις αναγκαίες ενέργειες εκ μέρους του Υπουργείου, ώστε να δοθεί ειδική λύση στους ενταγμένους Νέους Αγρότες –  Κτηνοτρόφους των οποίων το ζωικό κεφάλαιο θανατώθηκε λόγω ζωονόσων. Ειδικότερα, ζητούμε να εξεταστεί η δυνατότητα: 

1. θέσπισης ειδικής ρύθμισης ή εξαίρεσης για τους Νέους Αγρότες – Κτηνοτρόφους που επλήγησαν από την υποχρεωτική θανάτωση του ζωικού τους κεφαλαίου λόγω ευλογιάς, πανώλης ή άλλης ζωονόσου· 

2. αναγνώρισης της κατάστασης αυτής ως περίπτωσης ανωτέρας βίας ή εξαιρετικών περιστάσεων, ώστε οι πληγέντες να μην υφίστανται κυρώσεις ούτε να απολέσουν δικαιώματα στο πλαίσιο του υπομέτρου 6.1· 

3. παράτασης ή αναστολής των σχετικών υποχρεώσεων για όσο χρονικό διάστημα απαιτείται μέχρι την ουσιαστική αποκατάσταση της παραγωγικής δυναμικότητας των εκμεταλλεύσεων· 

4. ειδικής πρόβλεψης για την έκδοση της Βεβαίωσης Επαγγελματία Αγρότη, ώστε οι πληγέντες κτηνοτρόφοι να μην αδυνατούν να τηρήσουν τις σχετικές προϋποθέσεις αποκλειστικά λόγω της απώλειας του ζωικού τους κεφαλαίου από ζωονόσο· 

5. διασφάλισης ότι η προσωρινή αδυναμία άσκησης της ζωικής παραγωγικής δραστηριότητας δεν θα οδηγήσει σε απώλεια της ένταξης και των ενισχύσεων του προγράμματος, εφόσον αποδεικνύεται ότι οφείλεται στην υποχρεωτική θανάτωση του ζωικού κεφαλαίου. 

Κύριε Υφυπουργέ, 

Οι Νέοι Αγρότες αυτής της κατηγορίας έχουν αναλάβει σημαντικές και πολυετείς δεσμεύσεις στο πλαίσιο του προγράμματος και στερήθηκαν αιφνιδίως το βασικό παραγωγικό τους κεφάλαιο εξαιτίας

υποχρεωτικών μέτρων για την προστασία της κτηνοτροφικής παραγωγής και της δημόσιας υγείας. Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει ότι οι συνέπειες μιας ζωονόσου δεν θα μετατραπούν σε αιτία οικονομικού αφανισμού για νέους ανθρώπους που επέλεξαν να παραμείνουν στην ύπαιθρο και να δραστηριοποιηθούν επαγγελματικά στον πρωτογενή τομέα. 

Για το λόγο αυτό, παρακαλούμε για την κατά προτεραιότητα εξέταση του θέματος και την εξεύρεση άμεσης, δίκαιης και εφαρμόσιμης λύσης, ώστε οι πληγέντες Νέοι Αγρότες – Κτηνοτρόφοι της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας να μην απωλέσουν τα δικαιώματα που απορρέουν από την ένταξή τους στο πρόγραμμα για λόγους που δεν οφείλονται σε δική τους υπαιτιότητα. 

Παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε διευκρίνιση, καθώς και για τη συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου, ώστε να διαμορφωθεί μια συγκεκριμένη και εφαρμόσιμη λύση. 

Ο ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ 

ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 

ΑΝΔΡΕΑΣ ΦΙΛΙΑΣ