Στυλιανός Ντίνος :Ήταν το έτος 1709, όταν βυθίστηκε η Βυζαντινή Βόνδιτζα

 

Γράφει ο Στυλιανός Ντίνος

Σύμφωνα με το περιεχόμενο των επιστολών  (1222-1230) του Ιωάννη Απόκαυκου, Μητροπολίτη Ναυπάκτου,  προς τους τέσσαρες διαδοχικούς επισκόπους Βονδίτζης (Γεώργιος –Νικόλαος -¨άγνωστο όνομα –Ιωάννης) , τα κτίρια της βυζαντινής πόλης ήταν μεγαλοπρεπή και στις τέσσερες σχολές που λειτουργούσαν φιλοξενούνταν μαθητές από μακρινές πόλεις.....

Η Βόνδιτζα είχε διοικητική οργάνωση και δύο στρατιωτικούς διοικητές, έναν για την πόλη και έναν για το κάστρο. Είχε τοποτηρητή για την εφαρμογή του Βυζαντινού συντάγματος, καθώς και οικονομικούς επενδυτές από την Αρμενία.

Η Βυζαντινή Βόνδιτζα ήταν κτισμένη στη  σημερινή  θαλάσσια περιοχή από το ξενοδοχείο ‘ΒΟΝΙΤΣΑ’ μέχρι την Κουκουμίτσα.

Από τον μήνα Μάρτιο μέχρι και τον μήνα Ιούνιο του 1709, ένας σεισμός με ένσταση που σήμερα θα κατατασσόταν στους 6 βαθμούς της κλίμακας Ρίχτερ κτύπησε την Βυζαντινή Βόνιτσα και όλες τις γύρω περιοχές.

Το επίκεντρο του σεισμού σύμφωνα με καταγραφή του σεισμολογικού σταθμού του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου είχε συντεταγμένες 38,8 με 20,60 (αντίστοιχα με τις συντεταγμένες του κτηματολογίου Χ 223002 και Υ 4310303). Το επίκεντρο ήταν στη σημερινή θέση ‘Μεταξά’ , ένα ύψωμα ανάμεσα στην Πούντα Ακτίου- τον Άγιο Νικόλαο και τα Λειβαδάκια.

Οι ζημιές που προκάλεσε ήταν καταστροφικές. Όλη η Βυζαντινή Βόνιτσα «κάθισε» στην θάλασσα , ενώ σε πολλά σημεία εσωτερικά στην  περιοχή υπήρξαν σημαντικές ζημιές.  Εκκλησίες έπεσαν και όταν σε μια από αυτές πρόχειρα υπήρξε η ανέγερσή της, στη τοιχοδομή έθεσαν το 1709.

Η επισκοπή Βονδίτζης, μετά την καταστροφή των κτιρίων στέγασης και δραστηριότητάς της, μετακόμισε σε ένα μικρό λόφο λίγο πριν το Μοναστηράκι (σημερινή θέση Πηγαδούλα).  Λόγω της εγκατάστασης της επισκοπής Βονδίτζης σε αυτό τον λόφο, για πολλά έτη, η  περιοχή έλαβε το τοπωνύμιο  ‘Πισκόπι’ , και με αυτό καταγράφθηκε στον Βενέτικο χάρτη , τον οποίο το 1756 σύνταξε και παρέδωσε στη Γαληνοτάτη Δημοκρατία της Βενετίας, ο χαρτογράφος Τζερόλαμο. Ο Τζερόλαμο στο υπόμνημα του εν λόγω χάρτη σημειώνει ότι το 1756 η επισκοπή έχει επιστρέψει στη Βόνδιτζα.

Στις καταστροφές του σεισμού του 1709, θα προσθέσουμε και την πτώση της οροφής των υπόγειων λιμνο-σπηλαίων, όπως αυτό της περιοχής ‘Μάγγανο’. Ο χάρτης του Τζερόλαμο για πρώτη φορά παρουσιάζει την εμφάνιση αυτών των λιμνών (τις οποίες κατόπιν οι κάτοικοι τις χρησιμοποίησαν για την επεξεργασία του λιναριού και έλαβαν το τοπωνύμιο ‘ Λινοβρόχι’). 

Ο γερμανός αρχιτέκτονας-αρχαιολόγος Goetz W Faisst , έχει εκδώσει χάρτες με αναλυτικά στοιχεία για τις περιοχές εντός του  Αμβρακικού κόλπου  που βυθίστηκαν.

Εμείς μικρά παιδιά, και όποτε μας άφηναν οι Μπουχαλιώτες να «εισερχόμαστε στην επικράτειά  τους», βλέπαμε στον βυθό της θάλασσας τις βάσεις των κτιρίων που είχαν βυθιστεί.

Ακόμη και σήμερα, αν βρεθείτε ένα καλοκαιρινό πρωινό στα βράχια του λιμενοβραχίονα, ακριβώς απέναντι από την εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, θα αντικρύσετε σε μικρή απόσταση το κτίριο μιας εκκλησίας. Έξω από τον λιμενοβραχίονα και προς την πλευρά της Κουκουμίτσας θα δείτε άλλα κτίρια, αλλά και ένα κυκλικό που μοιάζει να ήταν πηγάδι.

Ο Goetz W Faisst , πριν πεθάνει, μας παραχώρησε  σημαντικό μέρος από το αρχείο του. Παραθέτουμε μία φωτογραφία από την ενότητα της Βυθισμένης Βόνδιτζας. Το σημείο αυτό σήμερα βρίσκεται μέσα στο λιμανάκι του Αγίου Δημητρίου.

ΑΜΦΙΚΤΙΟΝΙΑ ΑΚΑΡΝΑΝΩΝ

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ